Kylian Schiks met Sgix

Kylian Schiks ontwikkelt met SGIX ruimtelijke lichtobjecten vanuit een voortdurende nieuwsgierigheid naar de mogelijkheden van geometrie, materiaal en licht. Zijn werk ontstaat vanuit eenvoudige geometrische principes die hij steeds opnieuw onderzoekt, aanpast en verder ontwikkelt. Niet door telkens een nieuw uitgangspunt te zoeken, maar juist door zich langdurig in één onderzoek te verdiepen.

www.sgixlights.nl

In zijn praktijk zijn ontwerpen en maken onlosmakelijk met elkaar verbonden. Het ontwerp ontstaat niet alleen aan de tekentafel, maar ook tijdens het werken met papier, materiaal en constructie. Door te vouwen, te bouwen, te testen en opnieuw te beginnen ontstaan inzichten die vooraf niet altijd te voorzien zijn. Het maakproces is daarmee een wezenlijk onderdeel van zijn manier van ontwerpen.

Precisie speelt daarin een belangrijke rol. De geometrische structuren vragen om nauwkeurigheid en technische beheersing, maar juist die precisie maakt het mogelijk om steeds verder te onderzoeken wat binnen een bepaalde methode mogelijk is. Vakmanschap is voor Kylian daarom niet alleen nodig om een ontwerp goed uit te voeren; het is een middel om nieuwe mogelijkheden te ontdekken.

Licht vormt een vanzelfsprekend onderdeel van dat onderzoek. Het maakt de geometrische structuur zichtbaar, verandert de werking van vorm en materiaal en beïnvloedt de manier waarop een object vanuit verschillende richtingen en in verschillende ruimtes wordt ervaren. Transparantie, schaduw, ritme en schaal spelen daarbij een belangrijke rol.

Een praktijk die zich ontwikkelt
De ontwikkeling van SGIX is zichtbaar in de werken die Kylian door de jaren heen heeft gemaakt. De huidige selectie van vijf sleutelwerken markeert belangrijke momenten binnen die ontwikkeling. Samen laten deze werken zien hoe eerdere inzichten nieuwe vragen en mogelijkheden hebben opgeleverd en hoe het onderzoek zich steeds verder heeft verdiept.

De werken staan daarmee niet los van elkaar. Ieder werk vormt een volgende stap binnen een doorlopend onderzoek naar geometrie, materiaal, licht en constructie. Nieuwe technieken, vormen en ruimtelijke ervaringen ontstaan vanuit wat eerder is ontdekt en onderzocht.

De selectie van sleutelwerken is niet definitief. Naarmate de praktijk zich verder ontwikkelt en nieuwe werken ontstaan, kunnen ook andere werken belangrijke momenten in die ontwikkeling gaan vertegenwoordigen. De vijf sleutelwerken hieronder laten deze ontwikkeling in beeld zien. Samen vormen zij een momentopname van de makerspraktijk van SGIX tot nu toe.

Florelia

Florelia kenmerkt zich als een wandobject en markeert een belangrijke stap in de ontwikkeling van mijn praktijk. Het ontstond in een periode waarin ik de overgang maakte van hobbymatig maker naar een zelfstandige ontwerp- en maakpraktijk. In dit werk komen verschillende onderzoekslijnen voor het eerst samen: de toepassing van geometrische patronen in een vlakke aanwezigheid, de technische integratie van licht, en de ontwikkeling van een constructie waarin materiaal, precisie en afwerking elkaar versterken. De geometrische structuur vormt daarbij de basis voor een rustige, bloemachtige verschijning waarin licht de diepte en gelaagdheid zichtbaar maakt. Het werk laat zien hoe een ogenschijnlijk eenvoudige herhaling kan uitgroeien tot een samenhangend ruimtelijk geheel.

Celora

Celora ontstond vanuit de wens om de mogelijkheden van mijn ontwerpmethodiek verder te onderzoeken door een zo volledig mogelijke ronde vorm te ontwikkelen. Binnen deze zoektocht blijven precisie, herhaling en constructie bepalend voor het uiteindelijke resultaat. Papier biedt daarbij de mogelijkheid om complexe structuren op te bouwen die zowel ruimtelijkheid als licht dragen. De verlichting maakt de onderliggende geometrie zichtbaar en versterkt de gelaagdheid van de vorm. Afhankelijk van het standpunt van de beschouwer ontstaan steeds nieuwe verhoudingen tussen licht, schaduw en structuur. Celora laat zien hoe een consistente ontwerp methode kan leiden tot een nieuwe ruimtelijke vormen en vormt daarmee een waardevolle uitbreiding binnen mijn onderzoek naar de mogelijkheden die ontstaan door papier, licht en geometrie samen te brengen.

Andromeda

Andromeda behoort tot de eerste werken waarin de kern van mijn praktijk zichtbaar wordt. Het ontwerp ontstond vanuit een nieuwsgierigheid naar de ruimtelijke mogelijkheden die besloten liggen in eenvoudige geometrische structuren en markeert een vroege mijlpaal binnen een onderzoek dat zich nog altijd verder ontwikkelt. Door middel van origami wordt een vlak vel papier getransformeerd tot een ruimtelijke constructie waarin ritme, herhaling en balans samenkomen.

De ingetogen vormentaal nodigt uit tot aandachtig kijken en laat zien hoe een ogenschijnlijk eenvoudig uitgangsmateriaal kan uitgroeien tot een rijke ruimtelijke ervaring. Daarmee vormt Andromeda een belangrijk vroeg werk binnen mijn voortdurende onderzoek naar de verborgen mogelijkheden van papier, geometrie en licht.

Saselea

Saselea bouwt voort op de geometrische principes die eerder binnen mijn praktijk zijn ontwikkeld en onderzoekt hoe subtiele veranderingen in patroon, herhaling en schaal kunnen leiden tot een wezenlijk andere ruimtelijke ervaring. Door een complexere geometrische opbouw ontstaat een gelaagd oppervlak dat zich afhankelijk van lichtinval en kijkrichting steeds anders laat lezen. De precisie van de constructie is daarbij essentieel; kleine afwijkingen beïnvloeden direct de samenhang van het geheel. Licht maakt de verschillende lagen binnen de structuur zichtbaar en versterkt de dynamiek van het patroon dat is ontstaan, waardoor het object een bijna bewegende aanwezigheid krijgt. Met zijn grotere formaat laat Saselea zien hoe schaal, ritme en geometrie gezamenlijk de ruimtelijke beleving versterken.

Persoonlijke reflectie op de samenwerking

In deze persoonlijke reflectie beschrijf ik ervaringen die ik doormaakte tijdens het traject tot het vormen van een makersmerkgids in samenwerking met Dutch luxury design.

Enkele maanden geleden stuurde ik een open mail naar Dutch Luxury Design. Ik had op dat moment geen idee wat dit contact mij uiteindelijk zou gaan brengen. Ik was vooral bezig om mijn werk de buitenwereld in te krijgen. Ik benaderde in het wilde weg verschillende partijen: ik vroeg informatie op bij beurzen, winkeliers en tentoonstellingen, zocht contact met professionele fotografen en keek naar allerlei mogelijkheden om mijn werk te presenteren. Ik was actief, maar eigenlijk had ik geen duidelijk plan. Achteraf zie ik dat ik vooral probeerde aandacht te krijgen, zonder goed te weten waar ik precies de aandacht voor wilde.

De uitleg die ik gaf over mijn werk was eenvoudig: Handgemaakte designverlichting, lampen, `lights`. Ik maakte door middel van origami bijzondere verlichtingsobjecten en dat was eigenlijk de enige taal die ik daarvoor had. Ik wist wel dat mijn werk voor mij meer betekende dan alleen een lamp, maar ik kon dat niet goed uitleggen. Als iemand mij vroeg wat ik precies maak, en vooral waarom ik het maak, zou daar al snel twijfel in mijn antwoord ontstaan. Ik had veel vertrouwen in het maken zelf, maar veel minder in mijn vermogen om te vertellen wat daarachter zat.

Dutch Luxury Design bood mij een traject aan waarin we samen een `makersmerkgids` voor mijn praktijk konden vormgeven, zonder tot in detail te begrijpen wat dit inhield ben ik ermee gestart, en naarmate de online sessies vorderden gingen er steeds meer ramen en deuren voor mij open.

Ik werd door verschillende vraagstellingen gedwongen om opnieuw en kritisch naar mijn eigen werk te kijken. Waarom maak ik lampen? Zijn het eigenlijk wel lampen? Wat wil ik met mijn werk bereiken? Waar ontstaat de waarde ervan? En welke meerwaarde bied ik met mijn praktijk?

Dat waren geen vragen waarop ik direct antwoord had. Juist daardoor begonnen ze steeds meer door te werken in mijn gedachten. Ik moest niet alleen nadenken over wat ik maakte, maar ook over mezelf als maker. Waarom wil ik dingen altijd zo precies en perfect maken? Waarom trekt een grote schaal mij aan en niet een kleine? Waarom blijf ik bepaalde keuzes maken?

Door steeds concretere antwoorden te vinden begon ik mijn eigen manier van werken beter te begrijpen en door een beter begrip ontdekte ik dat mijn werk niet zomaar een verzameling objecten is die ik toevallig met origami maak. Er zit een eigen logica achter.

Ik begon ook beter te begrijpen dat het ontwikkelen van mijn praktijk belangrijker is dan alleen het maken van een nieuw object.

De `spiegels` die Dutch Luxury Design mij voorhield, veranderden daardoor niet alleen mijn denken als maker, maar ook mijn kijk op mezelf. Ik heb geen kunstopleiding gehad en heb mijn praktijk grotendeels zelf ontwikkeld door te maken, te experimenteren, te onderzoeken en steeds opnieuw te proberen iets beter te begrijpen. Lange tijd bleef ik daardoor vooral op de achtergrond als maker. Ik kan mijn werk maken, maar vind het moeilijk om mezelf als kunstenaar te presenteren en met overtuiging te vertellen wat mijn werk betekent.

Het traject heeft mij gedwongen daar niet langer omheen te blijven bewegen. Begrijpen alleen was niet genoeg. Ik moest keuzes maken. Mijn praktijk verduidelijken, richtingen bepalen en woorden vinden die werkelijk bij mijn werk passen. Juist doordat die richting steeds duidelijker werd, merkte ik dat ik mijn verhaal ook steeds beter kan vertellen. Niet omdat alle twijfel verdwijnt, maar omdat ik nu beter begrijp waar mijn twijfel vandaan komt en waar mijn praktijk naartoe kan bewegen.

Deze ontwikkeling is inmiddels zelfs zichtbaar in mijn praktijknaam; Sgix Lights beschreef heel direct wat ik maakte: verlichting. Maar naarmate ik beter begon te begrijpen dat licht slechts één onderdeel van mijn praktijk is, begon die naam te beperken. Om verwarring te voorkomen en meer ruimte te creëren voor wat mijn praktijk werkelijk kan worden, veranderde de naam naar SGIX.

Ook mijn kijk op het doel van mijn werk veranderde. Ik dacht lange tijd dat mijn doel lag in het maken en verkopen van unieke lampen. Inmiddels begrijp ik dat dit eigenlijk maar een klein deel van mijn motivatie was; Ik wil ervaringen creëren. Sfeer, momenten en aandacht. Ik wil dat iemand langer kijkt, en bovenal wil ik verwondering oproepen.

Daarmee veranderde ook mijn beeld van het publiek dat ik zoek. Ik ben niet op zoek naar lampenkopers. Ik ben op zoek naar mensen die openstaan voor verwondering. Dat vraagt om een totaal andere manier van presenteren en communiceren. Nu kan ik veel gerichter nadenken over welke mensen, ruimtes en contexten passen bij de ervaring die ik met mijn werk wil creëren.

Toen ik begon, wilde ik vooral mijn werk aan de buitenwereld laten zien, maar ik wist zelf nog onvoldoende wat ik precies aan die buitenwereld wilde vertellen. Nu kan ik veel gerichter keuzes maken. Ik weet beter wat ik onderzoek, waarom ik het onderzoek en welke ervaring ik ermee wil creëren. Daardoor kan ik ook beter bepalen wie ik met mijn werk wil bereiken en hoe ik dat wil doen.

Als ik terugkijk, voelt het niet alsof ik door dit traject ineens iets compleet nieuws ben gaan maken. Mijn werk is hetzelfde gebleven. Het grote verschil is dat ik anders ben gaan kijken naar wat er al die tijd in mijn werk aanwezig was.

Ik begon als iemand die lampen maakte en vervolgens probeerde daar een publiek voor te vinden. Ik eindig dit traject met het besef dat ik aan een eigen praktijk bouw, waarin lampen slechts één mogelijke verschijningsvorm zijn van een veel breder onderzoek. Een praktijk waarin papier, origami, geometrie en licht samenkomen, waarin techniek een methode wordt, en waarin het uiteindelijke object onderdeel is van een voortdurend proces van ontdekken en ontwikkelen.

Voor mij is dat de grootste opbrengst van het traject met Dutch Luxury Design. Niet dat iemand mij heeft verteld wat mijn praktijk moest worden, maar dat ik door de vragen en gesprekken zelf ben gaan zien wat er al in zat. De richting is daardoor niet van buitenaf opgelegd, maar van binnenuit ontstaan.

Op moment van schrijven is de makers merkgids voor SGIX nog niet klaar, de laatste sessies zullen waarschijnlijk nog een heel aantal losse eindjes aan elkaar knopen. Maar mijn ontdekkingsreis naar hoe ik alle inzichten die ik de afgelopen periode heb opgedaan daadwerkelijk kan vertalen naar mijn praktijk is al begonnen. Hoe zet ik deze nieuwe manier van kijken om in concrete keuzes, in mijn ontwerpen, mijn presentatie, mijn communicatie en de manier waarop ik mijn praktijk verder ontwikkel? Ik heb inmiddels veel beter leren begrijpen waar mijn praktijk over gaat en hoe daarin waarde besloten ligt. Nu kan ik gaan ontdekken hoe ik die kennis ook daadwerkelijk kan inzetten en laten werken.

Kylian Schiks.